Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Johann Franz de Backer, Wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny w kościele w Uciechowie

Autor wpisu: Barbara Pieprzyk (Program Drogi Baroku, www.drogibaroku.org)
Data publikacji: 02.08.2011
Okres historyczny: Barok XVII w.

Powstanie obrazu Johanna Franza de Backera Wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny w kościele filialnym pod wezwaniem Świętego Bartłomieja w Uciechowie wiąże się z barokową przebudową tej świątyni, która miała miejsce w latach 20. XVIII wieku. Wówczas kościół uzyskał swój obecny kształt oraz jednolite stylowo wyposażenie.

Fundatorami tego przedsięwzięcia byli ówcześni właściciele wsi z rodu Almesloe: hrabia Christoph von Almesloe, fundator między innymi rodzinnej krypty w północnej przybudówce kościoła, a także jego syn, hrabia Jost Anton Wilhelm von Almesloe, radca cesarski i administrator księstwa świdnickiego i jaworskiego, fundator między innymi wieży kościelnej. Rodzina ta posiadała cenne koneksje również na dworze wrocławskiego biskupa, Franciszka Ludwika von Pfalz-Neuburga, funkcję wrocławskiego biskupa pomocniczego sprawował bowiem syn Josta – Franz Dominik von Almesloe. To tłumaczy zatrudnienie do wykonania obrazu ołtarza głównego nadwornego malarza wrocławskiego biskupa, de Backera, który umieścił na płótnie swoją pełną sygnaturę wraz z datą powstania dzieła (1727 rok).

Obraz ten ukazuje scenę Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Maria, w świetlistej poświacie i otoczeniu aniołów, unosi się w kierunku niebios. Poniżej zostali przedstawieni zgromadzeni wokół łoża śmierci apostołowie, a także święta Maria Magdalena i dwie siostry Marii. Jedna z nich trzyma w ręku kwiaty, które w cudowny sposób wypełniły miejsce pochówku Matki Boskiej. Dominującą postacią wśród dwunastu apostołów jest ukazany po lewej stronie obrazu święty Bartłomiej, patron uciechowskiego kościoła, który został przedstawiony jako muskularny mężczyzna w czerwonej tunice, trzymający w dłoni księgę, symbol swej apostolskiej misji, oraz nóż, narzędzie męki.

Przekonanie o tym, iż Maria po śmierci wraz z duszą i ciałem została wzięta do niebios, ogłosił papież Pius XII jako dogmat w Kościele rzymskokatolickim dopiero w 1950 roku. Jednak od najdawniejszych czasów było ono w tradycji kościelnej powszechnie uznawane i otaczane kultem. Choć wydarzenie to nie zostało opisane w Piśmie Świętym, to wśród teologów Kościoła istnieje przekonanie, iż Biblia podaje wiele przykładów przemawiających na rzecz Wniebowzięcia Marii. Szczegółowo jej śmierć w otoczeniu apostołów relacjonują teksty apokryficzne oraz pisma kościelnych autorów, jak Złota legenda Jakuba de Voragine. Scena ta, często łączona z wyobrażeniem Koronacji Najświętszej Marii Panny, należy do jednego z czołowych tematów ikonografii maryjnej i dlatego była często przedstawiana w sztuce sakralnej, zwłaszcza w czasach kontrreformacji.

Tworząc kompozycję Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Uciechowie de Backer odwołał się do malarskich przedstawień tego tematu stworzonych przez swego słynnego krajana, Petera Paula Rubensa. Z całą pewnością wpływ na de Backera wywarł powszechnie podziwiany obraz Rubensa z 1626 roku znajdujący się w ołtarzu głównym w kościele katedralnym w Antwerpii. Najbliższe analogie łączą jednak uciechowskie dzieło z innym słynnym płótnem antwerpskiego mistrza – obrazem namalowanym w 1618 roku, który w 1712 roku trafił do kolekcji dzieł sztuki księcia Johanna Wilhelma von der Pfalz w Düsseldorfie (obecnie Kunstmuseum, Düsseldorf). Co ważne, de Backer jako antwerpczyk, który spędził w Düsseldorfie wiele lat jako nadworny malarz księcia elektora, doskonale znał oba obrazy.

Wyrafinowane pod względem malarskim uciechowskie Wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny de Backera zdecydowanie różni się od sposobbu przedstawienia tej sceny, który zapoczątkował Michael Willmann w kościele klasztornym w Lubiążu (1681 rok) i który później był powszechnie naśladowany na Śląsku, a także na terenach sąsiednich Moraw i Czech. De Backer w swoim obrazie odwołał się do innej tradycji, podkreślając w ten sposób swoją niezależną pozycję jako nadwornego artysty wrocławskiego biskupa.

Źródło:

Wpis zamieszczony dzięki uprzejmości koordynatorów programu Drogi Baroku: http://www.drogibaroku.org/mod/resource/view.php?id=76.

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,3 (głosów: 1355)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane lokalizacje

Galeria

Księga raju

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter