Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Muzeum Filumenistyczne w Bystrzycy Kłodzkiej

Autor wpisu: Paulina555
Data publikacji: 03.01.2012

Muzeum Filumenistyczne w Bystrzycy Kłodzkiej jest jedyną placówką zajmującą się historią niecenia ognia. Zgromadzone w nim są krzesiwa, zapalniczki, lampy naftowe, świeczniki oraz inne eksponaty związane z ogniem. Jednak największą część zbiorów stanowią etykiety i opakowania zapałczane, które można zobaczyć jeszcze tylko w muzeach w Londynie (Wielka Brytania), Jonkopingu (Szwecja), Susicach (Czechy).

Muzeum Filumenistyczne w Bystrzycy Kłodzkiej zostało założone w 1964 roku i gromadzi wszelkie przedmioty związane z historią niecenia ognia. Jego organizatorką i pierwszym kierownikiem była Helena Getter. Na potrzeby muzeum zaadaptowano budynki byłego kościoła i szkoły ewangelickiej pochodzące z lat 1821–1823.

Muzeum organizuje wystawy stałe i czasowe. Na wystawach stałych można zobaczyć różne przedmioty i metody rozpalania ognia.

Pierwszą świadomie użytą metodą było pocieranie o siebie dwóch patyczków. Następną o wiele szybszą było potarcie o siebie dwóch krzemieni, a w epoce żelaza pojawiły się pierwsze krzesiwa, które wskutek uderzenia o krzemień dawały iskrę. Pierwsze krzesiwa miały proste formy, z czasem stawały się one coraz bardziej ozdobne.

Pierwsze zapalniczki pojawiły się na początku XIX wieku, najbardziej znaną była zapalniczka chemiczna tzw. lampa Dobereinera, nazwana tak od nazwiska wynalazcy. Jednak do powszechnego użycia weszły dopiero zapalniczki benzynowe skonstruowane w 1909 roku przez Carla Auera von Welsbacha. Królowały one do połowy XX wieku, kiedy to zostały wyparte przez zapalniczki gazowe. Zapalniczki mogą mieć różne kształty i rozmiary od miniaturek po największe – gabinetowe.

Wraz z zapalniczkami do powszechnego użytku w Europie weszły także zapałki. Pierwsze zostały wynalezione w Chinach w 570 roku i nazywano je „ognistym calowym patykiem”. W Europie bardzo długo nie umiano ich produkować. Pierwsze europejskie zapałki pojawiły się w 1805 roku, a wynalazł je K. Chancel. Były to zapałki maczane. Zostały one jednak bardzo szybko zastąpione przez zapałki potarkowe zapalające się o cokolwiek (wynalezione w latach 20. XIX wieku) ze szkodliwym białym fosforem w składzie, jego eliminacja w 1855roku doprowadziła do tego, że zapałki stały się bezpieczne, a ich produkcja powszechna.

W Muzeum Filumenistycznym można zobaczyć między innymi opakowania zapałczane pochodzące z końca XIX i początku XX wieku, najbardziej znane serie etykiet polskich z okresu międzywojennego: „Polskie stroje ludowe” i „Złota architektura” oraz etykiety z różnych krajów świata. Ciekawostką w zbiorach muzeum jest banderola, czyli dowód opłaconej akcyzy od zapałek.

Motywy występujące na etykietach bywały przeróżne: od roślin, przez zwierzęta, technikę i sztukę, po reklamę oraz elementy propagandy państwowej.

Oprócz filumenistyki muzeum gromadzi i eksponuje także na wystawie stałej eksponaty dotyczące Bystrzycy Kłodzkiej i okolic, są to rzeźby, obrazy, widokówki, przedmioty użytkowe i dokumenty. Jednym z najciekawszych eksponatów jest kronika miejska Bystrzycy Kłodzkiej prowadzona od końca XIV wieku.

Muzeum Filumenistyczne organizuje również wystawy czasowe dotyczące nie tylko filumenistyki, lecz także innych dziedzin kultury i sztuki, kontynuuje również tradycje zapałczane – w sklepiku muzealnym można zakupić między innymi zapałki w opakowaniach zaprojektowanych specjalnie dla tej placówki.

Źródło:

Muzeum Filumenistyczne w Bystrzycy Kłodzkiej, Bystrzyca Kłodzka 1979.

M. Sikorski, Spotkanie z Muzeum Filumenistycznym, Bystrzyca Kłodzka 2003.

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,3 (głosów: 1228)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane osoby

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter