Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Zamek w Książu Wielkim

Autor wpisu: ilonareliga
Data publikacji: 13.06.2013
Okres historyczny: Odrodzenie XVI w.

Historia zamku jest niezwykle ciekawa, a sama budowla, mimo zmiany swej pierwotnej funkcjonalności, nadal stanowi dumny przykład zamożności jej pierwszych włodarzy. Obecnie znajduje się w niej szkoła średnia.

Jednym z najcenniejszych zabytków na Wyżynie Miechowskiej jest późnorenesansowa zabudowa pałacowa znajdująca się na szczycie niewielkiego wzniesienia o nazwie Mirów, położonego na Wschód od miejscowości Książ Wielki.

Historia pałacu jest niezwykle ciekawa, a sama budowla, mimo zmiany swej pierwotnej funkcjonalności, nadal stanowi dumny przykład zamożności jej pierwszych włodarzy.  Wzniesiona w latach 1585-1595 z fundacji biskupa krakowskiego - Piotr Myszkowskiego i jego bratanka, starosty chęcińskiego Piotra, po wygaśnięciu rodu w 1729r. zabudowa wraz z ordynacją, tytułem i nazwiskami przeszła w ręce rodziny Wielopolskich.

W okresie insurekcji kościuszkowskiej pałac uległ silnemu zniszczeniu. W następstwie czego kolejny właściciel, hrabia Franciszek Wielopolski dokonał jego przebudowy. Chociaż funkcje mieszkalne pełnił do 1945r., to już w 2 połowie XIX w. zaczął tracić swój możnowładczy blask. Ostatecznie, od 1949r. w dawnych pałacowych wnętrzach mieści się nieprzerwanie po dzień dzisiejszy, szkoła średnia.


Wzniesiona pod okiem florenckiego architekta i rzeźbiarza Santi Gucciego, renesansowa zabudowa stanowi dziś przykład włoskiego manieryzmu w tej części Polski. Budowla wykonana została na planie prostokąta, z kamienia pińczowskiego, z zachowanymi do dziś renesansowymi detalami, czego przykładem są obramowania okienne i sklepienia.

W skład zabudowy pałacowej, zaliczyć należy także zachowane do czasów współczesnych dwa pawilony ozdobione portykami kolumnowymi, które przeznaczone były na kaplicę i rodzinną bibliotekę. Pawilony łączyły się z murem obronnym otaczającym niegdyś całą posiadłość.

Sympatycy ogrodowych przestrzeni docenią zachowany do dziś układ przypałacowego ogrodu i parku. W jego założeniu przestrzennym zauważyć można liczne szpalery, tarasy i mnogość różnorodnych gatunków drzew, w tym: wiekowe brzozy, sosny i lipy a także liczne stawy. Należy zaznaczyć, że ten szykowny i przemyślany plan zabudowy pałacowo-parkowej był najlepszym dowodem pozycji społecznej i zamożności familii Myszkowskich.


Niestety do dziś zabudowa pałacu nie zachowała swojej pierwotnej formy. Kolejne przebudowy zaburzyły jej renesansowy charakter. Świadectwem są zachowane do dziś szczyty bocznych rezalitów o barokowych formach. Największych zmian w architekturze budowli dokonał jednak w XIX w. hrabia Aleksander Wielopolski, w założeniach którego bryła miała przyjąć charakter neogotyckiej budowli. Na podstawie projektu Frydricha Augusta Stülera, podwyższono o jedno piętro środkowy ryzalit, zakończony neoklasycystycznymi wazonami i gotyckim krenelażem. Aktualny stan gmachu najbliższy jest formie, jaką nadał kubaturze budynku hrabia Andrzej. Warto jednak nadmienić, że chociaż zamierzenia były znacznie większe, ostatecznie plan tej przebudowy nie został jednak w pełni zrealizowany.

Obecnie pałac ten jest 3-kondygnacyjny z podpiwniczeniem. Ze względu na swoje usytuowanie określany jest także Polskim Akropolem.
Dziś, ta dość eklektyczna w swoim stylu budowla, nadal stanowi piękne świadectwo minionych wieków i ludzi z nią związanych.

Adres:
Zespól Szkół im. Wincentego Witosa
ul. Wincentego Witosa 10
32-210 Książ Wielki

Lokalizacja: wschodnia część miasta Książa Wielkiego, położona przy drodze nr 7 na trasie Kielce-Kraków (Wyżyna Miechowska).
 

Źródło:

Bibliografia Guerquin B., Zamki w Polsce, Warszawa 1974, s. 173. Omilanowska M., Polska. Pałace i dwory, Warszawa 2004, s. 380-381. Rogiński R., Zamki i twierdze w Polsce – historia i legendy, Warszawa 1990, s. 43. Stępińska K., Pałace i zamki w Polsce dawniej i dziś, Warszawa 1977, T. 1, s. 98-99. Sypkowie A i R., Zamki i warownie ziemi sandomierskiej, Warszawa 2003, s. 86-87.

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,4 (głosów: 1418)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!
Może zainteresują Cię jeszcze:

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter