Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Los Arnsztajnowej

Autor wpisu: uczniowie Gimnazjum nr 19 w Lublinie, wpis powstał w ramach programu CEO Literacki atlas Polski (2007), oprac. Maja Rzeplińska
Data publikacji: 22.11.2010
Okres historyczny: II wojna światowa 1939-1945

 W domu przy ulicy Złotej 2 w Lublinie mieszkała Franciszka Arnsztajnowa – młodopolska poetka i działaczka patriotyczna.

Urodziła się w 1865 roku w rodzinie bogatego kupca i dość popularnej ówcześnie powieściopisarki. Otrzymała staranne wykształcenie, najpierw w gimnazjum lubelskim, później na studiach przyrodniczych w Niemczech. Wiele podróżowała po Europie i doskonale znała języki. Dzięki temu sprawdziła się jako tłumaczka Kiplinga, Wellsa, Heinego, Somerseta i Joyce’a. Wywodziła się ze środowiska lubelskich Żydów, ale w dojrzałym wieku przeszła na katolicyzm. Nigdy się jednak nie ochrzciła, pragnęła po śmierci spocząć na lubelskim kirkucie obok męża, Marka Arnsztajna – lekarza, społecznika i jednego z pierwszych lubelskich działaczy syjonistycznych. Sama poetka była zaangażowana w sprawy polskie. Arnsztajnowie prowadzili zresztą głęboko patriotyczny dom, w którym w czasie I wojny światowej odbywały się odprawy Polskiej Organizacji Wojskowej, PPS-u i tajnego harcerstwa, a w piwnicach przechowywano broń. Franciszka Arnsztajnowa była za swoją działalność wielokrotnie odznaczana. W jej poezji rzadko jednak przewijają się wątki patriotyczne, częściej przesycają ją nastrojowość i życiowy pesymizm.

Na początku lat 30. zmarł mąż Arnsztajnowej, a kilka lat później jej syn – Jan. Jak wspominał, znający poetkę, Wacław Gralewski, był to dla Arnsztajnowej wielki cios. W tym okresie zaprzyjaźniła się z blisko 40 lat młodszym poetą Józefem Czechowiczem. Wspólnie wydali Stare Kamienie – tomik poświęcony Lublinowi – i poetycki dwugłos Razem. Współpracowali też przy zakładaniu Lubelskiego Związku Literatów. Niedługo potem Arnsztajnowa przeniosła się do Warszawy, do córki. Podczas wojny nie skorzystała ze schronienia, które znalazły dla niej Ewa Szelburg-Zarembina i Pola Gojawiczyńska. Została w getcie. Okoliczności jej śmierci w 1942 roku nie są znane.

Źródło:

Krall Hanna, Wyjątkowo długa linia, Kraków 2004.
Łoś Ewa, Franciszka Arnsztajnowa 1864–1942, Lublin 1988.
Matuszewski Ryszard, O Józefie Czechowiczu i Franciszce Arnsztajnowej. Na marginesie książki Hanny Krall „Wyjątkowo długa linia”, „Twórczość”, 5/2006, [na:] http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/cz_tworczosc_0506_matuszewski [data dostępu: 23 września 2010 r.].

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,0 (głosów: 1535)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane lokalizacje

Galeria

Los Arnsztajnowej

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter