Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Poznańska Starówka

Autor wpisu: Urząd Miasta Poznań
Data publikacji: 24.11.2010
Okres historyczny: Odrodzenie XVI w.

Poznańska starówka należy do najbardziej urokliwych w Polsce. Na pewno jej szczególnym elementem jest Ratusz – jeden z najbardziej znanych zabytków architektury renesansowej.

Pierwsze prace nad budową ratusza poczyniono w drugiej połowie XIII wieku. Z tego też mniej więcej czasu są gotyckie piwnice. Pozostałością datowanej na przełom XV i XVI wieku przebudowy późnogotyckiej jest natomiast trzon ratuszowej wieży oraz dwa portale we wnętrzach pierwszego piętra. Przełomowym momentem w dziejach gmachu był pożar w 1536 roku. Po prawie 15 latach nieskutecznych prób odbudowy udało się to włoskiemu architektowi Janowi Baptyście Quadro. Zgodnie z podpisanym z radą miejską kontraktem rozbudował on ratusz w kierunku zachodnim, zapewniając w ten sposób stabilność grożącej zawaleniem wieży. Jego dziełem jest również trzykondygnacyjna loggia od wschodu oraz Wielka Sień. Wtedy też zainstalowano, zamówione u mistrza Bartłomieja Wolffa z Gubina, "urządzenie błazeńskie" w postaci trykających się przed każdym biciem godzin koziołków. Ostateczny kształt ratusz poznański otrzymał w latach 1782-1784, podczas odbudowy po zniszczeniach spowodowanych potopem szwedzkim. Wtedy właśnie, uszkodzona ponad pół wieku wcześniej przez huragan, wieża otrzymała klasycystyczny hełm, zaprojektowany przez warszawskiego architekta Efraima Szregera. W takim też kształcie zabytek odbudowano po zniszczeniach wojennych. Najbardziej charakterystyczny, wyróżniający go spośród innych tego typu budowli, element poznańskiego ratusza stanowi loggia. Oparta o wzory zaczerpnięte ze słynnego traktatu architektonicznego Sebastiana Serlia, jest jedną z pierwszych nowożytnych fasad w Polsce.
Zarówno ze względów ideowych, jak i estetycznych ważną rolę odgrywają także przedstawienia malarskie. W partii attyki są to, zgodnie z przekazami z XVI wieku, władcy z dynastii Jagiellońskiej: Jadwiga, Władysław Jagiełło, Władysław Warneńczyk, Kazimierz Jagiellończyk, Jan Olbracht, Aleksander, Zygmunt Stary i Zygmunt August.
Zarówno ze względów ideowych, jak i estetycznych ważną rolę odgrywają także przedstawienia malarskie. W partii attyki są to, zgodnie z przekazami z XVI wieku, władcy z dynastii Jagiellońskiej: Jadwiga, Władysław Jagiełło, Władysław Warneńczyk, Kazimierz Jagiellończyk, Jan Olbracht, Aleksander, Zygmunt Stary i Zygmunt August.
Do wojny ratusz służył swojemu pierwotnemu przeznaczeniu, obecnie jest siedzibą Muzeum Historii Miasta Poznania.
Codziennie w południe z ratuszowej wieży można usłyszeć grany na żywo hejnał. Co godzinę natomiast jego melodię wygrywa zainstalowany na środkowej wieżyczce kurant.
Z poznańskim hejnałem związana jest znana legenda. Syn miejskiego trębacza zaopiekował się pewnego razu rannym królem kruków, który odwdzięczając się pozostawił mu srebrną trąbkę. Po wielu latach, gdy chłopiec dorósł i objął obowiązki po swoim ojcu, wezwane za jej pomocą ptaki pomogły pokonać oblegających miasto nieprzyjaciół.

Poza ratuszem charakterystycznym elementem starówki poznańskiej są kamienice. Renesansowe, kolorowe przypominają o świetności kupieckiej miasta.
Tak jak jedna z nich, związana z życiem jednego z najsłynniejszych, polskich lekarzy.
Na początku XVI wieku dom był własnością patrycjuszowskiej rodziny Węgrzynów, zwanych Ungrami. W 1543 roku poprzez małżeństwo z Polikseną Ungrówną w jego posiadanie wszedł jeden z najsłynniejszych poznaniaków, lekarz-humanista Józef Struś. Urodzony w Poznaniu, ukończył studia na uniwersytetach w Krakowie i Padwie, gdzie przez krótki czas także wykładał. Po powrocie do rodzinnego miasta związał się z Górkami. Polecony królowi Zygmuntowi Staremu, udał się wraz z jego córką Izabelą, narzeczoną Jana Zapolyi, na Węgry. Tam zarządzał jedną z prowincji oraz posłował do Turcji. Do legendy przeszło uzdrowienie przez Strusia sułtana Sulejmana Wspaniałego, od którego odstąpili lekarze arabscy i indyjscy. Dziś przypomina o nim umieszczona na fasadzie tablica.
Przebudowana pod koniec XIX wieku, została w 1942 roku połączona z domami nr 98-100. W tarakcie powojennej odbudowy, na podstawie pochodzącej z połowy poprzedniego stulecia litografii W. Baeselera, odtworzono dawny wygląd fasad.

Metryczka:

autor: Urząd Miasta Poznań, data wpisu: 2010-11-24 10:52:11

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,3 (głosów: 1563)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane lokalizacje

Galeria

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter