Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Kaliniec Barbary

Autor wpisu: Marta Konarzewska
Data publikacji: 26.11.2010
Okres historyczny: 20-lecie międzywojenne 1918-1939

 

Dla mnie Kalisz jest już tylko snem dzieciństwa i pierwszych lat młodości. Lecz w tym śnie - jest miastem najpiękniejszym na świecie. Miastem o najpiękniejszym parku, najpiękniejszej rzece, najpiękniejszych ulicach, mostach, najpiękniejszych nocach i dniach.
Maria Dąbrowska

 

 

Kaliniec to lewobrzeżna, położona na południowy zachód od Śródmieścia dzielnica Kalisza. Autorką tej nazwy jest powieściopisarka Maria Dąbrowska. W „Nocach i dniach” nazwała tak Kalisz.
 
Kalisz to w zasadzie rodzinne miasto pisarki. Urodziła się nieopodal, w majątku w Russowie. Kalisz był przestrzenią wielkomiejską, symbolem „miejskości w ogóle”. W swoich wspomnieniach Dąbrowska pisze o nim tak:
 
„Piękny był dla mnie Kalisz, miasto naszych rodzinnych wypraw ze wsi i moich pierwszych lat szkolnych. Kalisz z jego rzeką ujętą w kanały płynące ulicami, i piętrzące się tylu mostami, z jego prześlicznym parkiem, z jego starymi poklasztornymi kościołami, z jego rynkiem o wąskich kamieniczkach, z jego gmachami dawnych kolegiów, z jego całym powabem kraju mojego dzieciństwa”.
 
Kraina lat dziecinnych kojarzy nam się głównie z Litwą, z Adamem Mickiewiczem, z Czesławem Miłoszem. Z wiejską arkadią i baśniowością. Może nią być też jednak niezbyt urocze, całkiem zwyczajne miasto.
 
Jak pisze Halina Sutarzewicz:
 
„Pisarka świetnie odtworzyła jego topografię, niemal każdą scenę powieści możemy dokładnie umiejscowić, jeśli wiemy, że Dziadowe Przedmieście to ulica Babina, ulica Karolińska to Aleja Wolności, zwana dawniej Aleją Józefiny, Raciborskie Przedmieście - Górnośląska, Owocowa (dawne Ogrody) - ulica Kościuszki, a plac Świętojański to plac św. Józefa, którego dawny wygląd dokładnie oglądamy z okien pani Barbary. Dąbrowska ocaliła także od zapomnienia cały szereg innych widoków Kalisza, jak np. kanał Prosny, który biegł między dzisiejszą ulicą Nowotki a Babiną i mieszczącą się w głębi tej ulicy dawną pensją Semadeniowej, odtworzoną wraz z całym jej otoczeniem bardzo szczegółowo.
Odżywają stare kamieniczki i rzeka biegnąca zakolami wśród zielonych drzew, park i wjazd do miasta wraz z dudnieniem kół na licznych mostach, z których widok przypomina jednemu z bohaterów powieści Wenecję. Poznajemy także istniejące w Kaliszu sklepy, cukiernie, gmach trybunału i inne budowle. Czytając te opisy, czujemy, że dla autorki jest to istotnie miasto najpiękniejszych nocy i dni...”
 
Kalisz za czasów akcji „Nocy i dni” był stolicą guberni Cesarstwa Rosyjskiego.
W dniach 7-22 sierpnia 1914 w czasie I wojny światowej miasto zostało prawie całkowicie zniszczone ostrzałem artyleryjskim i poprzez podpalenia dokonane przez wojska niemieckie. Na Wzgórzu Wiatracznym dokonano mordu na 80 cywilach. Te wydarzenia zostały uwiecznione na kartach powieści.
 
Oglądany oczami głównej bohaterki tej niezwykłej prozy – Barbary Niechcic, Kalisz nabiera cech niezwykłości. Jest przepiękny, nowoczesny, afirmatywny i pełen życia. Jest obietnicą niesprecyzowanego szczęścia, świata większego niż ten, w którym się żyje. Barbara Niechcic mieszkając na wsi i gospodarując w zubożałym dworku szlacheckim wciąż do Kalińca tęskni i powraca doń myślami. Do parków, festynów, do kawiarnianych ogródków. To tu spędziła młodość, bawiąc się i tańcząc. To tu poznała Józefa Tolibowskiego, który zrywał dla niej, brodząc po kolana, nenufary. Obraz tego młodzieńca, słonecznego dnia i miłosnych nenufarów będzie powracać stale do bohaterki, czyniąc Kaliniec przestrzenią mityczną, ulotnym obrazem fantazji.
 

 

Źródło:

H. Sutarzewicz, Kalisz w literaturze, Kalisz 1984
M. Dąbrowska, Noce i dnie
M. Dąbrowska, Warszawa mojej młodości, Warszawa 1955

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,5 (głosów: 1591)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane osoby

Powiązane lokalizacje

Galeria

Kaliniec Barbary

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter