Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Instytut Teatralny

Autor wpisu: Karolina Krawczyk
Data publikacji: 29.11.2010
Okres historyczny: III Rzeczpospolita po 1989 r.

W samym sercu Warszawy, choć przyjemnie schowany przed jej zgiełkiem, w zacisznym parku łączącym plac Na Rozdrożu i Centrum Sztuki Współczesnej, znajduje się Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego. Jego siedzibą jest nieduży budynek, charakterystyczny z uwagi na architektoniczny eklektyzm – połączenie starej, czerwonej cegły z nowoczesnym, przeszklonym hallem wejściowym, przez który widać nowoczesne i stylowe, przytulne wnętrze.

Historia budynku sięga 1905 roku. Wtedy powstał tu Pawilon VII Oddziału Chirurgicznego Szpitala Ujazdowskiego w Warszawie. W obecnym hallu wejściowym mieściła się sala operacyjna. Na chirurgii Szpitala Ujazdowskiego wykonywano pionierskie zabiegi torakoplastyki, stosowane w leczeniu gruźlicy płuc. Pawilon VII, w którym mieści się Instytut Teatralny, był przeznaczony dla kadry oficerskiej. W sąsiednim Pawilonie VI, obecnie mieszczącym zbiory specjalne Głównej Biblioteki Lekarskiej, leczono żołnierzy. Budynek przetrwał wojnę i powstanie warszawskie, podczas którego – mimo ostrzeliwań przez Niemców – udzielano w nim schronienia i pomocy medycznej powstańcom, ludności cywilnej i jeńcom. 

Po 1945 roku stał się siedzibą biur odbudowy stolicy, a następnie – Muzeum Historii Polskiego Ruchu Rewolucyjnego (do 1991 roku). W tym czasie pawilon przeżył też teatralną inicjację: w sezonie 1979/80 swoją scenę miał tu teatr Na Rozdrożu. To tutaj wystąpili Jacek Kaczmarski i Przemysław Gintrowski, prezentując pierwsze wykonanie legendarnych Murów. Ich entuzjastyczne przyjęcie przez widownię skłoniło władze do nagłego zamknięcia teatru. Od 1991 roku w Pawilonie VII mieścił się Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków. W 2004 roku budynek został przekazany Instytutowi Teatralnemu im. Zbigniewa Raszewskiego, a następnie – dzięki środkom Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego – przebudowany i przystosowany do nowych potrzeb.
 
Patronem Instytutu jest Zbigniew Raszewski (1925–1992) – profesor zwyczajny i długoletni wiceprzewodniczący Rady Naukowej Instytutu Sztuki PAN, redaktor naczelny „Pamiętnika Teatralnego” oraz wykładowca warszawskiej PWST. Profesor Raszewski był jednym z największych uczonych w najnowszej historii kultury polskiej. Jego specjalizacją i życiową pasją była wiedza o teatrze, tak właściwie przez niego wyróżniona jako odrębna dyscyplina naukowa. Zakres zainteresowań Zbigniewa Raszewskiego był ogromny. Uczony badał dzieje teatru polskiego od średniowiecza do współczesności, od historii i teorii dramatu do teorii widowiska, od architektury sceny do sztuki aktorskiej i reżyserii. Pisał monografie i syntezy, szkice i przyczynki, recenzje i noty. A wszystko lekkim i przystępnym piórem. Interesował go nie tylko teatr, lecz świat w ogóle.
 
Do jego postawy i idei nawiązuje dzisiejsza działalność Instytutu. Ma to być – z założenia – nie nudna i hermetyczna placówka naukowa, ale tętniące życiem, inspirujące miejsce, w którym każdy obszar teatru (wraz z otaczającą go rzeczywistością społeczną!) ma być aktywnie eksplorowany: prezentowany, oglądany, dyskutowany, czytany, dokumentowany, opisywany, przetwarzany, publikowany, animowany, promowany, a czasem nawet prowokowany… To miejsce otwarte na widza – żywego, współczesnego, „zwykłego” odbiorcę teatru, dla którego teatr to przede wszystkim pretekst do rozmowy o otaczającej rzeczywistości. Bez względu na wiek i artystyczne „kompetencje”.
 
IT ma szeroki wachlarz działań, co zdumiewa, patrząc na – bądź co bądź – niewielki budynek, w którym się mieści. Jego dużą część stanowi, kierowana przez Dorotę Buchwald, Pracownia Dokumentacji Teatru, w której znajdziemy imponujące Archiwum Polskiego Teatru, przejęte po Związku Artystów Scen Polskich. Można tu obejrzeć nie tylko dokumenty, zdjęcia, wycinki prasowe i teatralne programy lub afisze, lecz także kostiumy, rekwizyty oraz rozmaite rzeczy ocalone po artystach, również prywatne, czasem bardzo zaskakujące i zabawne. Każdy twórca ma swoją teczkę, w której znajduje się wszystko, co udało się zdobyć na jego temat – artykuły, zdjęcia, recenzje itp. Najnowszą częścią archiwum jest Medioteka, gromadząca rejestracje filmowe przedstawień teatralnych i telewizyjnych oraz nagrania audio.
 
Na parterze znajdują się księgarnia, biblioteka i kameralna czytelnia, w której można przestudiować liczne teatralne oraz ogólnohumanistyczne wydawnictwa. Usytuowano tu również galerię oraz salę teatralną – profesjonalnie wyposażoną, małą scenę, użyczaną artystom (przeważnie młodym i rozpoczynającym swe teatralne poszukiwania) oraz animatorom i edukatorom teatralnym.
 
Podczas gdy parter budynku jest klimatyczny i raczej spokojny, piętro to prawdziwy sztab działań, przestrzeń ścierających ze sobą pomysłów i osobowości. W małym biurze pracuje liczna grupa młodych i przedsiębiorczych osób, głównie teatrologów i kulturoznawców, którzy pod wodzą dyrektora Macieja Nowaka, starają się tworzyć Instytut wychodzący naprzeciw wyzwaniom współczesności, otwarty i aktywny oraz godny swojego patrona.
 
Przez przeszło siedem lat działań odbyły się tu niezliczone inicjatywy artystyczne, edukacyjne i naukowe. Do wartych odnotowania należy na pewno stworzenie ogólnopolskiego wortalu e-teatr.pl (oraz pokrewnej mu internetowej telewizji e-teatr.tv), na którym publikuje się wszystko to, co dotyczy życia teatralnego w Polsce. Istotnym elementem działań IT jest organizacja festiwali młodych i rozwijających się reżyserów, takich jak Klata Fest czy Kleczewska Fest, oraz festiwali ogólnopolskich i międzynarodowych, np. Warszawskich Spotkań Teatralnych.
 

Dyskusje i seminaria, publikacje i promocje, jubileusze artystów, otwarte czytania dramatów, autonomiczne przedsięwzięcia teatralne, wystawy i instalacje i – last, but not least – działania edukacyjne – projekty skierowane do wszystkich widzów i amatorów teatru, także tych najmłodszych, które mają rozwijać nie tylko praktyczne umiejętności tworzenia teatru, ale przede wszystkim – pogłębiać i poszerzać miłość do teatru. Bo Instytut chce łączyć ludzi, którzy kochają teatr.

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,2 (głosów: 1208)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane lokalizacje

Powiązane tagi

Galeria

Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny
Instytut Teatralny

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter