Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Placówka, czyli w okopach gastronomii

Autor wpisu: hotelura
Data publikacji: 29.04.2011
Okres historyczny: 20-lecie międzywojenne 1918-1939

Rodzina Urów od dziewięćdziesięciu lat żywi kuracjuszy w Busku-Zdroju. Budowa socjalizmu nie zawsze spotykała się w tym mieście ze zrozumieniem ludności. Wyróżniała się zwłaszcza rodzina Urów, która za nic nie chciała wyrzec się przywiązania do prywatnej własności.

Szczególny opór znanego w mieście rodu restauratorów budziła perspektywa pracy na państwowej posadzie.

– Sytuacja, kiedy nie wolno pracować na swoim, była dla nas sprzeczna z logiką, nie do przyjęcia. Cały czas czekaliśmy na koniec tego nienormalnego ustroju – wyjaśnia Tadeusz Ura, właściciel hotelu i restauracji Pod Świerkiem. – I ojca, i mnie frapowała jedna myśl: jak dojść do własnego zakładu gastronomicznego, takiego, jaki dziadek miał przed wojną?
 
O losach dziadka Stanisława, właściciela najbardziej eleganckiej przed II wojną światową restauracji w Busku, jego potomkowie wiedzą zresztą niewiele. Wywodził się z chłopskiej rodziny spod Staszowa, ale zamiast do pracy na roli ciągnęło go do handlu i interesów. – Słyszeliśmy, że miał inne spojrzenie na życie niż ogół ludności wiejskiej – wyjaśnia Tadeusz Ura. Dzięki temu, gdy miał około trzydziestki, w pierwszych latach niepodległości był już posiadaczem sporego kapitału.

W 1925 roku z żoną Stefanią oraz synami Józefem i Antonim przyjechał do Buska-Zdroju i z dyrekcją uzdrowiska podpisał umowę na prowadzenie restauracji w zachodnim skrzydle zabytkowych łazienek, wybudowanych sto lat wcześniej przez Henryka Marconiego. Gdzie i w jakich okolicznościach Stanisław Ura zdobył kwalifikacje, dzięki którym jego lokal dorównywał najlepszym restauracjom warszawskim i krakowskim, jest, i pewnie pozostanie, zagadką.

Najlepsze jazzbandy
Nadzwyczajne właściwości lecznicze siarczkowych wód podziemnych ze źródeł w Busku, dziś uważane za jedne z najcenniejszych i najsilniejszych w Europie, były znane już za czasów Bolesława Wstydliwego. Szczególną renomą cieszyły się wśród cierpiących na choroby reumatyczne i skórne. W tym roku upływa 170 lat od czasu, gdy Busko, po wybudowaniu pierwszych sanatoriów i urządzeniu parku zdrojowego, stało się kurortem z prawdziwego zdarzenia. Sławne było jednak przede wszystkim z leczenia syfilisu. Ta kłopotliwa sława zaczęła się zacierać dopiero w latach 20. ubiegłego wieku. Busko zrobiło się modne, przyjeżdżały tu i światowe damy, i przedsiębiorcy.

Stanisław Ura otworzył swoją restaurację w samym sercu kurortu. Stoliki stanęły we wnętrzach, które Marconi zaprojektował na wzór starożytnych budowli publicznych. Tu spędzały wieczory zamożne kuracjuszki z wielkich miast, żony bankierów i przemysłowców oraz bogaci ziemianie mieszkający po sąsiedzku. Do tańca w sali balowej, wspartej na kolumnach korynckich, grały najlepsze w kraju jazzbandy, strzelały korki od szampana.

Starszy z synów Stanisława, Józef, szybko zasmakował w światowym życiu. Nie stronił od pokera i grywał na perkusji. Młodszy, Antoni, poważniejszy z natury, wyuczył się cukiernictwa i sposobił do przejęcia w przyszłości rodzinnego biznesu. Nigdy to jednak nie nastąpiło.

W 1939 roku Niemcy usunęli Stanisława Urę z restauracji Marconi, a jego żonę aresztowali i wywieźli do Dachau. Ura nie poddał się jednak. Przy rynku w Busku założył restaurację z dancingiem Staropolanka i kawiarnię Mała Czarna. Prowadziły je kobiety z rodziny, w tym przyszła żona Antoniego, Stanisława. Właściciel kierował interesem z daleka, by możliwie mało pokazywać się Niemcom na oczy. Jak na wojenne czasy oba lokale prosperowały jednak zupełnie nieźle.

Katastrofa nadeszła, gdy rządy w Busku objęła władza ludowa. Niemal co wieczór Stanisław Ura wychodził z domu na rozmowę z ubekami. Najpierw zabierał ze sobą pieniądze, potem walizkę z cenniejszymi przedmiotami z wyposażenia domu. Wyciągnięto z niego wszystkie oszczędności, a w końcu stracił i życie. Już po paru miesiącach, na początku zimy 1945 roku, zmarł na zawał, choć miał dopiero 52 lata.

Mimo tych doświadczeń jego syn Antoni uparcie trzymał się zasady, by pracować na swoim. Przez kilka lat prowadził niewielką, ale cieszącą się ogromnym powodzeniem cukiernię i lodziarnię. Dopiero gdy zmuszono go do jej zamknięcia, został sprzedawcą w MHD i stanął z ciężkim sercem za ladą państwowego kiosku spożywczego przy rynku. W 1957 roku, po dojściu do władzy Gomułki, Antoni wpadł na pomysł, który stwarzał mu choć iluzję posiadania własnej firmy. Obok swego domu, w pobliżu dworca wybudował kiosk i namówił MHD, by go wynajął. W ten sposób był nadal państwowym sprzedawcą, ale już na swoim. Dopiero po dziesięciu latach uzyskał zezwolenie na otwarcie małego lokalu gastronomicznego.  

Pod okiem księżyca
Już tylko najstarsi mieszkańcy Buska przypominają sobie dorastającego Antka Urę, jak w smokingu wraz z ojcem czynili honory domu w Marconim. Znacznie więcej osób pamięta niemłodego, zasapanego mężczyznę ciągnącego o świcie ciężki dwukołowy wózek z zaopatrzeniem dla baru albo stojącego przez cały dzień za bufetem i nalewającego piwo woźnicom i murarzom.

Bar Pod Świerkiem, czyli U Ury – dwa pomieszczenia liczące razem z zapleczem kuchennym 100  metrów kwadratowych, do których latem dostawiano także stoliki pod drzewami – stał się rychło równie znany, jak dawna restauracja w Marconim. Tyle że zamiast krewetek, podawano tu kotlety mielone i bigos. Ciągnęły tam tłumy kuracjuszy i mieszkańców Buska. Tę rolę Antoniego oraz jego nieugiętą postawę jako prekursora prywatnej inicjatywy w gospodarce planowej zaakceptowały w końcu i władze. Pod koniec życia Ura zasiadał nawet w różnych gremiach i komisjach Zrzeszenia Prywatnego Handlu.

Z dwóch jego synów starszy, Roman, wdał się chyba w stryja Józefa, bo nie miał powołania do prowadzenia interesów. – Poza tym był za mało postawny jak na branżę gastronomiczną – ocenia Tadeusz Ura. On sam już w wieku 10–12 lat sposobił się do uzdrowiskowego biznesu, prowadząc wysiadających z autobusów kuracjuszy do znajomych pensjonatów i nosząc im walizki. Później pracował przez wiele lat w państwowym przedsiębiorstwie na Śląsku, gdzie zajmował się zakupem deficytowych surowców i materiałów. – Poznawałem życie i kraj oraz kanały zaopatrzenia – mówi.

Ta wiedza okazała się jak znalazł, gdy po nagłej śmierci ojca, na początku lat 80., musiał stanąć za bufetem rodzinnego zakładu. Mięso było na kartki, ale właściciel baru Pod Świerkiem zawsze potrafił je kupić, w razie potrzeby „pod okiem księżyca”. Rewelacyjny był popyt na piwo ściągane skąd się dało, sprzedawano 15–16 stulitrowych beczek dziennie.

– Kiedy otwierałem o dziesiątej, już czekało ze sto osób. Z boku oddzielnie ustawiały się osoby uprzywilejowane. Kufli z sali się nie zbierało, każdy trzymał swój i podchodził po następne piwo do bufetu. Daniem firmowym były bigos i dwa kotlety mielone. Słynąłem szczególnie z kotletów. Były jak pączki – wspomina Tadeusz.

Strategia uzdrowiskowa
A potem nienormalny ustrój, który przez prawie pół wieku pętał Urów, załamał się w ciągu paru miesięcy 1989 roku. Dla właścicieli Pod Świerkiem oznaczało to zarazem szansę i konieczność transformacji. Wokół wyrastały konkurencyjne bary i piwiarnie. Tadeusz Ura postanowił zatem wykorzystać oszczędności zgromadzone w latach PRL i rozkręcić biznes na miarę nowych czasów.

Postawił na hotelarstwo. Na fundamentach baru wyrósł, w trzech etapach, nowoczesny hotel na 50 miejsc – jedyny między Kielcami a Tarnowem, przy drodze krajowej z północy na południe przecinającej Kielecczyznę. Od razu zapełnił się gośćmi, głównie trudniącymi się handlem obwoźnym. Ten trochę sztuczny ruch pierwszych lat kapitalizmu skończył się dość szybko, ale Tadeusz Ura miał już nowy plan. Nastawił się na organizowanie pobytów kuracyjnych, zarówno w swoim hotelu, jak w okolicznych pensjonatach i kwaterach. Stworzył w tym celu centralne biuro rezerwacji i założył jedną z pierwszych w Busku stron internetowych.

– Kiedy zapełnią się miejsca w pensjonatach najbliżej parku, oferuję następne, w położonych nieco dalej. A w odwodzie mam jeszcze gospodarstwa agroturystyczne – wyjaśnia. – Jednym słowem, biznes frontem do kuracjusza. Tak jak planował dziadek, kiedy sprowadzał się do Buska.

Już przed paru laty Ura przekazał bieżące zarządzanie hotelem i restauracją na 120 miejsc córkom Violetcie i Małgorzacie. Po latach spędzonych na dźwiganiu beczek z piwem nabawił się choroby kręgosłupa, którą leczy kąpielami siarczkowymi. Teraz najwięcej czasu spędza przy komputerze. Zajmuje się strategią, marketingiem, reklamą. Na zasadach non profit zorganizował m.in. informację turystyczną w Busku.

– Analizuję potrzeby i możliwości i podejmuję taką czy inną inicjatywę. Muszę stale być w ruchu – podkreśla. – Ale bez żony i dzieci, na których zawsze mogę polegać, nic bym nie zdziałał. Kiedy ktoś mnie pyta, na czym polega biznes rodzinny, odpowiadam: przede wszystkim trzeba mieć rodzinę. Taką jak ja, ojciec i dziadek.

Źródło:

Grzegorz Łyś, „Rzeczpospolita”

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,4 (głosów: 1108)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane lokalizacje

Powiązane tagi

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter