Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą Politykę prywatności.

[ Zamknij ]

Wasze wpisy

Zdzisław Krasnodębski. Twórca i pierwszy dowódca Dywizjonu 303 imienia Tadeusza Kościuszki

Autor wpisu: Andrzej Kosek
Data publikacji: 13.05.2011
Okres historyczny: II wojna światowa 1939-1945

Pułkownik pilot Zdzisław Krasnodębski – twórca i pierwszy dowódca Dywizjonu 303 imienia Tadeusza Kościuszki – pochodził z małej miejscowości na Podlasiu – Woli Osowińskiej.

W rodzinie administratora majątku Wola Osowińska, Zdzisława Krasnodębskiego i Marii Wiktorii z Sułkowskich, 10 lipca 1904 roku przyszedł na świat chłopiec, któremu na chrzcie dano imię Zdzisław. Chłopiec pobierał nauki w Siedlcach, Łomży i Warszawie.
 
W 1920 roku jako 16-letni ochotnik dołączył do Warszawskiego Pułku Piechoty, z którym brał czynny udział w obronie Warszawy podczas wojny polsko-bolszewickiej. Następnie wstąpił w szeregi Korpusu Kadetów we Lwowie, gdzie zdał maturę. W 1925 roku został przyjęty do Oficerskiej Szkoły Lotniczej w Grudziądzu, później przeniesionej do Dęblina. 15 sierpnia 1928 roku ukończył szkołę w Dęblinie i otrzymał przydział do I Pułku Lotniczego w Warszawie. Został pilotem 111 Eskadry Myśliwskiej im. Tadeusza Kościuszki, z którą był związany do 1939 roku. W listopadzie 1935 roku został jej dowódcą.
 
1 września 1939 roku kapitan pilot Zdzisław Krasnodębski dowodził 111/1 Dywizjonem Myśliwskim wchodzącym w skład Brygady Pościgowej w Zielonce pod Warszawą. Dywizjon dysponował 23 samolotami PZLP.11. 3 września kapitan Krasnodębski zostaje zestrzelony. Z płonącego samolotu wyskakuje na spadochronie pilot, którego atakuje myśliwiec niemiecki. Wtedy to, niespodziewanie, pojawia się polski samolot pilotowany przez porucznika Cebrzyńskiego, który skutecznie zaatakował zaskoczonego Niemca i ochronił dowódcę.
 
17 września, kiedy Armia Czerwona wkroczyła na teren Polski, kapitan Krasnodębski dostaje rozkaz ewakuowania dziewięciu sprawnych maszyn wraz z załogami do Rumunii, a potem dalej na zachód. Po ataku Niemiec na Francję Krasnodębski dowodzi eskadrą, jego żołnierze wykonują różne zadania.
 
Po upadku Francji Zdzisław Krasnodębski przedostaje się do Wielkiej Brytanii i już w lipcu 1940 roku otrzymuje rozkaz zorganizowania dywizjonu myśliwskiego opartego na personelu z jednostki z Polski. Dywizjon otrzymuje nr 303, a jego miejscem stacjonowania jest Northolt pod Londynem. Na prośbę kapitana Krasnodębskiego władze brytyjskie zgadzają się na nadanie imienia Tadeusza Kościuszki i namalowanie znaku kosynierów warszawskich na kadłubach samolotów. 31 sierpnia dywizjon dołącza do walki o Wielką Brytanię. 6 września Zdzisław Krasnodębski zostaje zestrzelony i ciężko poparzony. Dowództwo przechodzi w ręce porucznika Urbanowicza.
 
Po prawie rocznym leczeniu i rekonwalescencji Zdzisława Krasnodębskiego przydzielono do misji generała Ducha, której cel stanowiło werbowanie w Ameryce młodych rekrutów do Polskich Sił Zbrojnych. Otrzymuje on rozkaz zorganizowania 131. Skrzydła Myśliwskiego, zwanego warszawskim, z polskich dywizjonów. Następnie zostaje wyznaczony na stanowisko dowódcy Polskiej Szkoły Pilotażu w Newton pod Nottingham.
 
W 1946 roku po siedmioletniej rozłące spotyka się ze swoją żoną Wandą, która po udanej trzeciej próbie ucieka na zachód, do męża. Pani Wanda, jako żołnierz AK czynnie uczestniczyła w powstaniu warszawskim. Pułkownik pilot Zdzisław Krasnodębski, pamiętając o zdradzie jałtańskiej aliantów, odmawia zaszczytów pracy w armii brytyjskiej i amerykańskiej, poszukuje swego miejsca. W 1948 małżonkowie wyjeżdżają do Afryki Południowej, gdzie Krasnodębski pracuje jako kierowca taksówki.
 
Nie mając widoków na lepszą przyszłość, w 1951 roku państwo Krasnodębscy udają się do Kanady, która okazała się dla nich bardziej gościnna. Niestety Zdzisław Krasnodębski nie doczekał wolnej ojczyzny – zmarł w szpitalu Women’s College Hospital w Toronto 3 sierpnia ą1980 roku.
 
W 2006 roku z inicjatywy Towarzystwa Regionalnego i Gminnego Ośrodka Kultury w Borkach z siedzibą w Woli Osowińskiej został odsłonięty pomnik poświęcony pułkownikowi pilotowi Zdzisławowi Krasnodębskiemu i jego żołnierzom. Co roku są organizowane Dni Pamięci Dywizjonu 303, a w 2010 roku miejscowa Szkoła Podstawowa otrzymała imię pułkownika pilota Zdzisława Krasnodębskiego.

Źródło:

Tekst opracowano na podstawie artykułu Stanisława Błasiaka z czasopisma „Lotnictwo z szachownicą” nr 1 oraz materiałów będących w posiadaniu Gminnego Ośrodka Kultury w Borkach z siedzibą w Woli Osowińskiej.

Metryczka:

Podziel się:  

Oceń artykuł:
  Aktualna ocena: 3,3 (głosów: 1550)

Komentarze (0):

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować!

Powiązane osoby

Powiązane lokalizacje

Mapa

Zaloguj się przez Facebook
Connect to your Facebook Account
Logowanie



rejestracja
zapomniałem hasła

Newsletter